De volgende stap in het verduurzamen van de gebouwde omgeving

Duurzaamheidswetgeving voor onderwijs 

De komende jaren krijgen schoolbesturen en gemeenten te maken nieuwe wet- en regelgeving rond duurzaamheid en energieprestatie van gebouwen. Europese richtlijnen worden vertaald naar nationale verplichtingen, termijnen naderen en de eisen worden stapsgewijs aangescherpt.

Dat vraagt om overzicht. Want hoewel de wetgeving soms complex is, zijn de vragen die erachter liggen heel herkenbaar: welke gebouwen moeten we aanpakken, wanneer, en wat zijn onze verplichtingen?

Op deze pagina lees je meer over de belangrijkste wetgeving en welke stappen jij hiervoor kunt zetten. Ook kun je je aanmelden voor onze online informatiesessie in het najaar.

Toelichting wet- en regelgeving per jaartal

  • 2026

    GACS: Gebouw Automatiserings- en Controle Systeem (per 1 januari)
    MPG: MilieuPrestatie Gebouwen (per 1 juli)
    Warmteprogramma lokale warmtetransitie (per 31 december)

  • 2027 (per 1 januari)

    Verplichting zonnepanelen nieuwbouw 
    Verplichting zonnepanelen bestaande bouw 
    Aanscherping energiebesparingsplicht 
    Laadinfra bij publieke gebouwen

  • 2028 (per 1 januari)

    Zero Emission Building (ZEB) norm voor nieuwbouw 
    WLC-GWP berekening voor nieuwe grote gebouwen

  • 2029 (per 1 januari) 

    Zon op dak bestaande bouw >750 m2

  • 2030 (per 1 januari)

    MEPS: Minimum Energy Performance Standards 
    GACS: Gebouw Automatiserings- en Controle Systeem 
    WLC-GWP berekening voor alle nieuwe gebouwen 
    Nieuwe indeling Energielabel

  • 2031 (per 1 januari)

    Zon op dak bestaande bouw >500 m2

  • 2033 (per 1 januari)

    MEPS: Minimum Energy Performance Standards
     

Let op: de datum van inwerkingtreding van een tranche is niet altijd de datum waarop de verplichting voor gebouweigenaren ingaat. De ZEB-eis voor overheidsgebouwen treedt als regelgeving in werking in januari 2027, maar geldt voor gebouweigenaren pas vanaf 1 januari 2028.

Bron: presentatie Ministerie van BZK / Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, RVO, 19 mei 2026.

 

De belangrijkste regelgeving op een rij

  • EPBD IV (herziene Europese richtlijn energieprestatie gebouwen)

    Introduceert minimumnormen voor bestaande utiliteitsgebouwen (MEPS), strengere eisen voor nieuwbouw (ZEB) en een vernieuwd energielabelstelsel. Voor schoolbesturen met oudere, energetisch kwetsbare gebouwen is dit de meest directe en urgente regelgeving. De eerste verplichtingen gelden sinds 29 mei 2026.

    >> Meer informatie over de EPBD IV 

  • MPG-eisen voor onderwijs(Milieuprestatie Gebouwen)

    Vanaf 1 juli 2026 gelden voor het eerst milieuprestatie-eisen voor nieuwbouw van onderwijs. De MPG kijkt naar de milieubelasting van het materiaalgebruik over de hele levenscyclus, niet naar het energieverbruik. Voor onderwijs geldt een grenswaarde van 1,85 euro per vierkante meter per jaar.

    >>Meer informatie  over de MPG-eisen 

  • Energiebesparingsplicht 

    De Energiebesparingsplicht verplicht gebouweigenaren om alle energiebesparende maatregelen uit te voeren die zich binnen 5 jaar of minder terugverdienen. Voor het bepalen van passende maatregelen kan gebruik worden gemaakt van de Erkende Maatregelenlijst (EML). De EML is een lijst met verplichte energiebesparende maatregelen op grond van de energiebesparingsplicht uit de Wet milieubeheer, die op locatieniveau geldt voor onderwijs en kinderopvang. Beide raken aan dezelfde vraag: welke maatregelen zijn verplicht en wanneer?

  • >> Meer informatie  over de EML  
  • CO2-meters in het onderwijs

    Voor het onderwijs geldt een verplichting tot CO2-meters conform het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Kinderopvang moet ook meten, maar nog niet structureel zoals in het onderwijs. Dit is wel raadzaam en hangt samen met een breder thema: inzicht in werkelijke prestaties van gebouwen en installaties.

    >> Meer informatie over de CO2-meterplicht  

  • Ondersteunende instrumenten en thema's. 

    Daarnaast zijn er instrumenten en thema's die nauw samenhangen met deze wetgeving: de DUMAVA-subsidieregeling voor verduurzaming van maatschappelijk vastgoed, de labelplicht voor kantoren en de gevolgen van netcongestie voor verduurzamingsprojecten. Kenniscentrum Ruimte-OK en Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang behandelen deze thema's op afzonderlijke pagina's.

    >> Externe bronnen: DUMAVA | Energielabel C verplichting kantoren |  Netcongestie

Online informatiesessie duurzaamheid wet- en regelgeving

Wil je weten wat dit concreet betekent voor jouw projecten?

22 september van 9:00-10:00  kun je aansluiten bij een online informatiesessie over duurzaamheid wet en regelgeving.  

Meer informatie en aanmelden